Visolie is onmisbaar

Visolie behoort tot de zogenaamde ‘essentiële’ vetzuren. Ons lichaam kan deze vetten niet zelf aanmaken, maar we kunnen niet zonder. Vandaar de aanduiding ‘essentieel’, letterlijk: onmisbaar.
Essentiële vetzuren zijn onder meer nodig voor de aanmaak van hersen- en zenuwweefsel. Onze hersenen bestaan voor tweederde uit vetzuren. Zij vormen de basisbestanddelen van het membraan ofwel het omhulsel van de zenuwcellen. Via dit membraan heeft alle communicatie plaats tussen alle zenuwcellen in alle gebieden van de hersenen en van het lichaam. De foetus en het pasgeboren kind, bij wie de hersenen volop in ontwikkeling zijn, hebben de grootste behoefte aan visolie.

Omega vetzuren

Al in 1929 ontdekten wetenschappers dat sommige vetten uit plantaardige oliën en visolie onmisbaar zijn voor de gezondheid van mens en dier. Dieren die eenzijdige voeding kregen zonder deze vetten ontwikkelden orgaanafwijkingen en ernstige huidaandoeningen. Uiteindelijk gingen ze dood. Uit dit vroege onderzoek is de term ‘essentiële’ vetzuren voortgekomen. Tegenwoordig staan ze bekend als omega vetzuren.
De linolzuurfamilie wordt aangeduid als ‘omega 6-vetzuren’ en de alfalinoleenzuurfamilie als ‘omega 3-vetzuren’. Linolzuur komt vooral voor in noten, zaden en plantaardige oliën zoals zonnebloemolie. Alfa-linoleenzuur komt voor in lijnzaad, walnoten, soja, hennepzaad en donkergroene bladgroenten (vooral postelein).
Vis, visolie en schaaldieren bevatten de stofwisselingsproducten van alfalinoleenzuur: eicosapentaeenzuur (EPA) en docosahexaeenzuur (DHA).

Alfalinoleenzuur

Alfalinoleenzuur, de plantaardige bron van omega 3-verzuren, kan in het lichaam worden omgezet in de visolievetzuren EPA en DHA. Deze omzetting verloopt echter inefficiënt. Alfalinoleenzuur is daarom geen gelijkwaardig alternatief voor visolie. Dit wordt ook onderkend door de Gezondheidsraad in de ‘Richtlijnen goede voeding 2006’.
Het is daarom verstandig deze plantaardige bron te combineren met visoliecapsules. Ook de Vegetariërsbond roept haar leden op niet blind te vertrouwen op de dagelijkse eetlepel lijnzaadolie. De bond adviseert zwangere en borstvoeding gevende vegetariërs naast alfalinoleenzuur dagelijks 100 tot 300 mg DHA in de vorm van een supplement.

Gezonde balans

De balans in het lichaam tussen de omega 3- en omega 6-vetzuren is erg belangrijk om van de gezonde effecten te kunnen profiteren. De Wereldgezondheidsorganisatie (WHO) adviseert de verhouding op ongeveer 1:5 te houden. Binnen de natuurgeneeskunde en de orthomoleculaire geneeskunde ziet men liever een verhouding van 1:1. In de meeste westerse landen is de verhouding soms wel 1:20 door de uitbundige linolzuurconsumptie.